
Enerjide Tasarruf Önerileri: Makina Mühendisleri Odası Uyarıyor
Makina Mühendisleri Odası, İran savaşıyla artan belirsizlikte KKTC'de enerji tasarrufu için acil tedbirler alınmasını talep etti. KIB-TEK santrallerinin etkin kullanımı vurgulandı.
1 kez görüntülendi
KTMMOB Makina Mühendisleri Odası, İran savaşıyla birlikte dünya ekonomisi ve enerji piyasalarının belirsizlik ve risk dolu bir döneme girdiğine dikkat çekerek, “İran savaşı nedeniyle atılması gereken en önemli adımlardan biri, enerji alanında gerçek tasarruf önlemlerini hayata geçirmektir” ifadesini kullandı.
Odanın “İran savaşı ve KKTC’de gerekli tasarruf tedbirleri” başlıklı açıklamasında, olağanüstü dönemlerde kendi üretim kapasitesini koruyabilen, kamu kaynaklarını etkin yöneten devletlerin krizleri daha az hasarla atlattığına vurgu yapıldı.
Makina mühendisliği perspektifinden bakıldığında, kriz dönemlerinde gerçek tasarrufun; yanlış planlamaların düzeltilmesi ve maliyetlerin azaltılmasıyla sağlanabileceği belirtildi. Açıklamada, “Doğru tasarruf, Kalecik III Sözleşmesinin kamu yararına uygun bir şekilde gözden geçirilmesiyle sağlanabilir” denildi.
Açıklamada, savaşın bahar dönemine denk gelmesinin, pik yük baskısının düşük olması ve doğru yönetim anlayışıyla enerji maliyetlerinin azaltılmasına olanak tanıyacağı ifade edildi.
Makina Mühendisleri Odası, enerji alanında gerçek tasarrufun KIB-TEK’in santrallerinin daha etkin kullanımıyla elde edilebileceğini belirterek, mevcut uygulamaların kamu maliyesi üzerinde büyük bir yük oluşturduğunu savundu.
Açıklamada, daha önce Kalecik III Sözleşmesi'nin kamu yararına değil, özel bir şirketin çıkarlarına yönelik sürdürülebilir kazanç sağladığına dair teknik belgelerle kanıt sunuldu. Ayrıca, sabit alım garantisi sisteminin kamu maliyesi üzerinde ağır yükler yaratacağı ve üretim planlamasında belirsizlikler doğuracağı ifade edildi. Bu sözleşmenin enerji arz güvenliğinden çok, özel bir şirket için garanti edilmiş bir gelir modeli oluşturduğu vurgulandı.
İran’daki savaş nedeniyle enerji alanında alınması gereken gerçek tasarruf önlemlerinin acil olduğu belirtildi ve hükümetin bu konuda yeterli hukuki yetkiye sahip olduğu kaydedildi.
Ayrıca, Nisan 2026 itibarıyla AKSA kira bedelindeki artışın durdurulmasının aylık yaklaşık 1,3 ila 1,5 milyon ABD doları tasarruf sağlayacağı ifade edildi ve mevcut kira bedelinin rayiç seviyenin üzerinde olduğu belirtildi.
Enerji maliyetlerinde önemli tasarrufun, KIB-TEK’in santrallerinin etkin kullanımıyla mümkün olduğu ifade edilen açıklamada, hükümetin iktidara geldiğinde KIB-TEK'in üretim kapasitesinden yararlanma oranının yaklaşık yüzde 50-55 seviyesinde olduğu hatırlatıldı.
Bu tür santrallerin kapasitelerinin yüzde 70’in altında kullanılmasının teknik açıdan uygun olmadığı vurgulandı. Kalecik III anlaşması sonrası bu oranının yüzde 30’lara kadar düştüğü ileri sürüldü.
Kendi santrallerini düşük kapasitede çalıştırıp pahalı enerjiyi dışarıdan almanın teknik bir zorunluluk değil, yanlış bir enerji yönetimi tercihine dayandığı kaydedildi.
Açıklamada, AKSA’dan alınan enerjinin birim fiyatının 0,20 ABD doları/kWh, KIB-TEK’in üretim maliyetinin ise 0,10 ABD doları/kWh olduğu belirtilerek, bu tasarrufların enerji maliyetlerinde aylık yaklaşık 2,5 milyon ABD doları, yıllık ise yaklaşık 30 milyon ABD doları anlamına geldiği ifade edildi.
Makina mühendislerinin görevi, mesleki alanlarındaki kriz dönemlerinde ortaya çıkan olağanüstü durumları teknik açıdan değerlendirerek, kamu yararına alınması gereken tedbirleri ülkeyi yönetenler için hatırlatmaktır. Önerilerin dikkate alınmasının, ülke yöneticilerinin kamusal sorumluluğu ile belirlendiği vurgulandı.