Süper Yaşlıların Beynindeki Gizli Bileşen Keşfedildi
BILIM TEKNOLOJI

Süper Yaşlıların Beynindeki Gizli Bileşen Keşfedildi

ABD'de yapılan araştırma, 80 yaş ve üzeri hafızası güçlü bireylerin, daha fazla yeni beyin hücresi ürettiğini ortaya koydu; bu bulgular tedavi yöntemlerine ışık tutabilir.

1 kez görüntülendi
Yeni bir araştırma, 80'li ve 90'lı yaşlarına kadar iyi bir hafızayla gelen bireylerin, akranlarına göre daha fazla yeni beyin hücresi ürettiklerini göstermektedir. Illinois Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden araştırmacılar, ileri yaşlarda çok az yeni sinir hücresi üreten Alzheimer hastası bireylere kıyasla, bu "süper yaşlılar"ın beyinlerinin daha etkin çalıştığını ortaya koyuyor. Sinir hücreleri, insanların neredeyse tüm işlevlerini destekleyen temel unsurlardır. Özellikle hafıza merkezi olan hipokampus gibi bazı beyin bölgelerinde, hayat boyu yeni nöronlar üretilir. Primatlar üzerinde gerçekleştirilen önceki araştırmalar, sinir hücresi gelişiminin yaş ilerledikçe daha güçlü hafıza ile ilişkilendirildiğini göstermişti. Yeni çalışma, bu tür bir nörojenezin insanlarda da gerçekleştiğini kanıtlıyor. Araştırmada, beş farklı gruptan alınan beyin örnekleri incelendi: sağlıklı genç yetişkinler, sağlıklı yaşlılar, süper yaşlılar, hafif veya erken aşama demans hastaları ve Alzheimer hastaları. Süper yaşlılar, "olağanüstü hafıza becerilerine" sahip 80 yaş ve üzeri bağışçılardan elde edilen beyin örneklerinden oluşuyor. Araştırmacılar, üç farklı hipokampus hücresi türünü değerlendirdi: nöronlara dönüşme potansiyeli taşıyan kök hücreler, sinir hücrelerine dönüşme aşamasındaki nöroblast hücreleri ve işlevsel sinir hücresi haline gelmeden önceki olgunlaşmamış nöronlar. Hakemli dergi Nature'da yayımlanan çalışmanın yazarlarından Orly Lazarov, "Yetişkin nörojenezinin aşamalarını bebek, yürümeye başlayan çocuk ve ergen gibi düşünebilirsiniz. Bunların hepsi, hipokampusların yeni nöronlar ürettiğinin bir göstergesidir" açıklamasında bulundu. Araştırmacılar, süper yaşlıların yaşıtlarına göre daha aktif bir şekilde yeni sinir hücreleri ürettiğini ve bunun hafızalarının kendine özgü "dayanıklılığına" işaret ettiğini belirtiyor. Dr. Lazarov, "Süper yaşlılardaki nörojenez oranı, diğer sağlıklı yaşlı bireylerin iki katıydı" dedi. Bu bireylerin beyinlerinde, üstün hafızayı korumalarını sağlayan bir unsur bulunuyor. Hipokampal nörojenezinin bunun gizli bileşeni olduğunu düşünüyorum ve veriler de bunu desteklemektedir. Çalışma, demans semptomları ortaya çıkmadan önce erken aşama bilişsel gerileme yaşayan bireylerde yeni sinir hücresi gelişiminin minimum düzeyde olduğunu tespit etti. Alzheimer hastalarının beyinlerinde ise neredeyse hiç yeni nöron üretilmediği belirlendi. Bilim insanları, sinir hücresi büyümesini kapsamlı bir şekilde anlamak için yapılacak daha fazla araştırmanın, hafızayı korumaya yönelik tedavi yöntemlerine olanak tanıyacağını umuyor. Çalışmanın diğer bir yazarı Ahmed Disouky, "Bazı bireylerin nörojenezi doğal olarak nasıl koruduğunu anlamak, daha fazla yetişkinin yaşlandıkça hafızasını ve bilişsel sağlığını korumalarını sağlayabilecek stratejilerin kapılarını açabilir" ifadelerini kullandı.