Kıbrıs Vakıflar İdaresi’nin Kıbrıs Türk halkına devrinin 70. yılı dolayısıyla konuşan eski Genel Müdür Taner Derviş, Dr. Fazıl Küçük’ün liderliğinde yürütülen varoluş mücadelesi sonucu Vakıflar İdaresi’nin Kıbrıs Türk halkına iade edildiğini vurguladı. Derviş, 15 Nisan 1956 tarihinde vakıfların devredilmesini simgeleyen törene atıfta bulunarak, Dr. Fazıl Küçük’ün şu sözlerini paylaştı: “Evkaf mücadelesi 75 yıldır nesilden nesile devam etmektedir. Bu zafer, bizlere nasip olmuştur. Ancak, Evkaf müessesesinden halkımız için beklediğimiz tam verimi almak, belki de çocuklarımıza nasip olacaktır.” Vakıflar İdaresi’nin sömürge yönetimine karşı yürütülen toplumsal varoluş mücadelesinin merkezinde yer aldığını belirten Derviş, Dr. Fazıl Küçük’ün liderliğindeki bu mücadelenin, Vakıflar İdaresi’nin gerçek sahibi olan Kıbrıs Türk halkına iadesinin temelini oluşturduğunu ifade etti. Kıbrıs Vakıflar İdaresi’nin, 1915 yılında İngiltere’nin tek taraflı bir kararla Kıbrıs’ı ilhak etmesinin ardından, sömürge yönetimine karşı yürütülen mücadelenin merkezine yerleştiğini dile getiren Derviş, toplumun birçok kesiminin bu mücadelede aktif rol aldığını belirtti. Bu bağlamda, 11 Aralık 1949 tarihinde Lefkoşa Selimiye Meydanı’nda İngiliz Sömürge İdaresi’ne karşı düzenlenen, 20 bin kişinin katıldığı büyük direniş mitingini hatırlatan Derviş, varoluş mücadelesi sürecinde önemli kazanımlar elde edildiğini vurguladı. İngilizlerin 1949 yılında “Türk İşleri Komisyonu” adında bir komisyon kurmak zorunda kaldığını kaydetti. Komisyonun hazırladığı ara raporda vakıflar, müftülük, eğitim, aile kanunu ve şeri mahkemelerle ilgili Türk toplumunun taleplerinin yer aldığını belirten Derviş, komisyonda Hakim Mehmet Zeka, Mehmet Dana, Rauf Denktaş, Faiz Kaymak, Suphi Kenan, Fadıl Niyazi Korkut ve Ahmet Pertev’in görev aldığını ifade etti. Derviş, “Türk İşleri Komisyonu Ara Raporu” sayesinde vakıfların Kıbrıs Türk halkına iade edildiğini, şer’i hukukun medeni kanunla değiştirilerek aile mahkemeleri kurulduğunu ve eğitim kurumlarının Kıbrıs Türk halkının yönetimine geçtiğini açıkladı. Hazırlanan ara raporun sömürge idaresine sunularak zaman içinde uygulamaya konduğunu belirten Derviş, bu kazanımların günümüzdeki laik ve modern yaşamın temelini oluşturduğunu dile getirdi. Derviş, ayrıca bu rapor sayesinde Vakıflar İdaresi’nin 1960 Kıbrıs Cumhuriyeti Kuruluş Antlaşması çerçevesinde anayasal statü kazanması için güçlü bir zemin oluşturulduğunu sözlerine ekledi.