Fasıl 96 Yollar ve Binalar Düzenleme Yasası’nda yapılması planlanan değişiklikle, uzun süredir tartışılan inşaat ruhsatı uygulamaları yeniden ele alınıyor. Yeni yasa tasarısı, ruhsat süresi, yenileme şartları ve harç sistemine dair net ve standart kurallar getiriyor. RUHSAT SÜRESİ BELİRLENDİ: 1 YIL Tasarıda, ruhsat uygulamalarındaki farklı yorumların ve kurumlar arası uygulama farklılıklarının ortadan kaldırılması amaçlanıyor. Hedef, yeknesak (tek tip) bir sistem kurmak. Yeni düzenlemeyle birlikte, inşaat ruhsatlarının süresi 1 yıl olarak belirlendi. İnşaat süresi içinde tamamlanmazsa, süre dolmadan önce yenileme başvurusu yapılması gerekecek. YENİLEME SİSTEMİ: SINIRSIZ ANCAK ÜCRETLİ Tasarı, dikkat çeken bir esneklik sunuyor. Ruhsat yenileme hakkı, inşaat tamamlanana kadar devam edecek. Yani süre dolsa bile yenileme yapılabilecek fakat her yenileme için ücret ödenmesi gerekecek. Yeni sistemde harçlar başvuru zamanına göre değişiyor: ZAMANINDA YENİLEME Güncel birim fiyatlar üzerinden hesaplanan harcın %2’si ödenecek. GECİKMELİ YENİLEME Başvuru zamanında yapılmazsa, her geciken yıl için %2.5 harç uygulanacak. Bu düzenleme, zamanında başvuru yapmayı teşvik ediyor; gecikmeler ise maliyetle sonuçlanıyor. YENİ TANIMLAMALAR GELİYOR Tasarıyla birlikte iki önemli kavram yasaya dahil ediliyor: 1. Ruhsatı yenilenebilir inşaat: Daha önce ruhsat almış fakat tamamlanmamış yapılar. 2. Ruhsatsız inşaat: Hiç ruhsat alınmadan gerçekleştirilen tüm yapı faaliyetleri. Bu tanımlar, uygulamadaki yorum farklılıklarını ortadan kaldırmayı amaçlıyor. ESKİ RUHSATLARA ÖZEL DÜZENLEME Önceki ruhsatlar için ayrı bir düzenleme getiriliyor. YAPTIRIMLARDA YUMUŞAMA Tasarıya göre, yasa yürürlüğe girmeden önce ruhsatı yenilenmemiş inşaatlar için mevcut ceza hükümleri uygulanmayacak. Bu durum, fiilen bir tür “af” ya da geçiş kolaylığı sağlıyor. Yasanın uygulanması İçişleri Bakanlığı sorumluluğunda olacak. NE DEĞİŞTİ? ESKİ DURUM YENİ DÜZENLEME Yasa tasarısı, sistemi standartlaştırarak devlete düzenli harç geliri sağlamayı amaçlıyor; ruhsatsız veya gecikmiş yapıların sisteme dahil edilmesini kolaylaştırıyor. TARTIŞMALI NOKTALAR Söz konusu tasarı, tartışmalara yol açabilecek noktalar içeriyor. Süresiz yenileme hakkının kaçak yapılaşmayı teşvik edip etmeyeceği, gecikmeli başvurulara getirilen sistemin fiili bir af olup olmadığı ve harç oranlarının sektörde maliyetleri artırıp artırmayacağı konuları, tasarının tartışma yaratabilecek diğer başlıkları arasında yer alıyor.