İngiliz Üsleri Üzerine Çelebis: Sürecin Sonuna Kadar Gidilmeli
KIBRIS HABERLERI

İngiliz Üsleri Üzerine Çelebis: Sürecin Sonuna Kadar Gidilmeli

Rum hukukçu Tumazos Çelebis, İngiliz üslerinin hukuken sorgulanabileceğini belirtti ve sürecin geri dönüşsüz şekilde ilerlemesi gerektiğini vurguladı.

1 kez görüntülendi
Rum hukukçu, uluslararası ilişkiler uzmanı ve eski Rum müzakere heyeti üyesi Tumazos Çelebis, Rum yönetiminin İngiltere ile başlatmak istediği tartışmanın, Kıbrıs’taki egemen askeri üslerin statüsünden ziyade, adadaki varlığıyla alakalı olduğunu ifade etti. Çelebis, “Bir kez düğmeye bastıktan sonra, süreci sonuna kadar götürmeliyiz” dedi. Çelebis, Haravgi’ye verdiği özel röportajda, üslerin 1960 anlaşmaları çerçevesindeki durumuna atıfta bulunarak, bu tür anlaşmaların oldukça tartışmalı olduğunu ve geçerliliklerinin, tıpkı Mauritius örneğinde olduğu gibi sorgulanabileceğini dile getirdi. İngiliz üslerinin statüsünü düzenleyen Kuruluş Anlaşması'nın sorgulanması için hukuki imkanlar ve güçlü argümanların mevcut olduğunu belirten Çelebis, AKEL’in bu durumu, üslerin adaya konuşlandırıldığı günden beri protesto eylemleri ve farklı etkinliklerle sürdürdüğünü ifade etti. Bunun devam etmesi gerektiğini vurgulayan Çelebis, üslerin kaldırılması için uluslararası hukukun öngördüğü süreçlerin ise ayrı bir konu olduğunu belirtti. Tumazos Çelebis, Kıbrıs sorunundaki duraksamanın İngiliz üsleri ile ilgili ek zorluklar yarattığını belirterek, “Eğer üslerin adadan çıkarılması sürecini başlatırsak, bu durumda üslerin kontrolündeki toprak ne olacak?” şeklinde bir soru yöneltti. Çelebis, özellikle Dikelya’ya dikkat çekerek, toprağın Kıbrıs Cumhuriyeti’ne iade edileceğinden ve 'Türklerin insafına' bırakılmayacağından emin olunması gerektiğini belirtti. 2004’te Annan planına, haritalar ile özel bir protokol eklenmişti ve referandumlardan olumlu sonuç alınsaydı, gerek Dikelya’da gerekse Ağrotur’da üs topraklarının neredeyse yarısının federal hükümete iade edileceğini ifade etti. Dikelya’da toprağın yüzde 90’ının Kıbrıs Rum yönetimine, yüzde 10’unun ise Kıbrıs Türk yönetimine verileceğini ekledi. Kıbrıs sorununun çözümsüzlüğünden kaynaklanan başka zorlukların da bulunduğuna dikkat çeken Çelebis, Birleşik Krallık’ın Mont Peleran III konferansında Garanti Anlaşması’nın geçerliliğinin sona erdiğini ve çözümün ilk günü itibarıyla lağvedilmesi gerektiğini belirtti. Üs toprağının yarısının iade edilmesi ile birlikte İngilizlerin pozisyonunun korunmasının sağlanması gerektiğini vurguladı. Kuruluş Anlaşmalarının kaldırılması sürecine girmeden önce hesaplanması ve üstlenilmesi gereken başka zorlukların da olduğunu belirtti. Hiçbir hukuki sürecin olumlu sonuçlanacağına dair bir garantinin bulunmadığını ancak mevcut durumda ciddi argümanlar ve Uluslararası Mahkeme’nin Mauritius ile ilgili olumlu bir görüşü olduğu söyledi. Dikkatli bir ön hazırlık yapılması ve Kıbrıs sorununun henüz çözülmemiş olması gibi ortaya çıkabilecek zorlukları göz önünde bulundurarak, uygun zamanın seçilmesi gerektiğini vurguladı. Çünkü bir kez düğmeye basıldıktan sonra geri dönüş olmayacağını, süreci sonuna kadar götürmek gerektiğini ifade etti.