
Dünya Ticaret Örgütü, Orta Doğu Krizinin Küresel Ticaret Üzerindeki Etkisini Açıkladı
Dünya Ticaret Örgütü, Orta Doğu'daki çatışmaların küresel ticareti olumsuz etkilediğini ve 2026 projeksiyonlarını tehdit ettiğini bildirdi.
1 kez görüntülendi
Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ), Küresel Ticaret Görünümü ve İstatistikler Raporu'na dair güncellemelerini paylaştı.
Raporda, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla artan bölgesel gerilimlerin, enerji fiyatlarını yüksekte tutması durumunda küresel ticaretin beklenenden daha büyük bir darbe alabileceği konusunda uyarıda bulunuldu.
Çatışmaların devam etmesi halinde artan enerji maliyetlerinin gıda arzı ve hizmet ticareti üzerinde ek baskı oluşturabileceği vurgulandı. Özellikle seyahat ve taşımacılık sektöründeki aksamaların ticaret hacmini daraltabileceği ifade edildi.
Geçtiğimiz yıl yapay zeka destekli ürünlerin etkisiyle kaydedilen güçlü büyümenin ardından, 2026 yılı için yavaşlama beklentisi dile getirildi. Raporda şu değerlendirmelere yer verildi:
"Orta Doğu'daki devam eden çatışmalar, enerji fiyatlarının yüksek seyretmesi durumunda ticaret büyümesini daha da aşağı çekebilir. Bu durum, seyahat ve taşımacılıkta yaşanan aksamalar nedeniyle gıda arzı ve hizmet ticareti üzerinde de baskı yaratacaktır. Ancak, çatışmaların hızla sona ermesi ve yapay zeka harcamalarının artmasının sürmesi halinde, küresel ticaret görünümü yeniden olumlu bir hal alabilir."
Raporda, DTÖ ekonomistleri, ham petrol ve sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) fiyatlarının 2026 boyunca yüksek kalması halinde, küresel mal ticareti büyüme tahmininin 0,5 puan azalabileceğini, bu durumda artış oranının yüzde 1,4'e kadar gerileyebileceğini öngördü.
"GIDA GÜVENLİĞİ TEHLİKEDE"
DTÖ Genel Direktörü Ngozi Okonjo-Iweala, Orta Doğu’daki krizin temel gıda güvenliğini ve tüketici maliyetlerini tehdit ettiğini belirterek, "Enerji fiyatlarındaki sürekli artışlar, gıda güvenliği, tüketiciler ve işletmeler üzerindeki maliyet baskıları yoluyla küresel ticaret risklerini artırabilir," şeklinde konuştu.
Küresel ticaretin karşılaştığı risklere karşı üye ülkelere iş birliği çağrısında bulunan Okonjo-Iweala, üye ülkelerin öngörülebilir politikalar izleyerek dünya genelindeki ekonomik yükü hafifletebileceğini savundu.
HÜRMÜZ BOĞAZI VE GÜBRE KRİZİ
DTÖ raporunda Orta Doğu’daki çatışmanın lojistik boyutuna da değinilerek Hürmüz Boğazı'ndaki aksamaların, küresel tarım için kritik öneme sahip gübre sevkiyatını olumsuz etkilediği belirtildi.
Dünya gübre ihracatının üçte birinin bu bölgeden geçtiği hatırlatıldı. Hindistan, Tayland ve Brezilya gibi büyük tarım üreticilerinin ciddi ithalat riskleriyle karşı karşıya olduğu ifade edildi.
Raporda, yapay zeka odaklı ürünlerin etkisiyle 2025'te yüzde 4,6 büyüyen küresel mal ticaretinin, normalleşme süreci ve jeopolitik risklerin etkisiyle 2026'da baz senaryoda yüzde 1,9'a gerilemesinin beklendiği kaydedildi. Ancak, Orta Doğu'daki krizin derinleşmesi durumunda bu rakamın daha da aşağı çekilebileceği, hizmet ticaretindeki büyümenin ise yüzde 4,1’e kadar yavaşlayabileceği öngörüldü.