Antonio Guterres'in görev süresinin sona ermesiyle birlikte Birleşmiş Milletler’in (BM) yeni genel sekreteri olmayı hedefleyen dört aday, bu hafta kendilerini tanıtmak üzere sahne alacak. Hürriyet Daily News'de yer alan habere göre, Şili’nin eski Cumhurbaşkanı Michelle Bachelet, iki kadın adaydan biri ve Latin Amerika’dan üç adaydan birisi olarak, 20 Nisan’da Birleşmiş Milletler’e üye 193 ülkenin büyükelçileriyle 3 saatlik bir soru-cevap oturumunda ilk olarak kendini tanıttı. Bachelet’in ardından, Arjantinli Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) Genel Direktörü Rafael Mariano Grossi sahne alacak. Bugün ise BM Ticaret ve Kalkınma Örgütü (UNCTAD) Genel Sekreteri Rebeca Grynspan, Genel Kurul salonunda adaylığını açıklayacak. Son olarak, Senegal’in eski Cumhurbaşkanı Macky Sall da sahneye çıkacak. Uluslararası Kriz Grubu’nun BM program direktörü Richard Gowan, mevcut jeopolitik durumun, görev süresi 31 Aralık’ta sona erecek olan BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in yerine geçecek ismin belirlenmesinde önemli bir etken olduğunu ifade etti. Gowan, 10 yıl önce pek çok adayın tanınırlığını artırmak amacıyla yarışa katıldığını hatırlatarak, “Kaybetmenin gerçek bir maliyeti yoktu. Bu sefer ise adaylar ve destekleyen hükümetler daha temkinli. Washington ya da Pekin’i rahatsız edecek bir hata, ciddi diplomatik sonuçlar doğurabilir.” şeklinde konuştu. 2016 yılında BM'nin ilk kadın genel sekreterinin seçilmesi yönünde yoğun talepler vardı ve 13 adaydan 7’si kadındı. Ancak, “etkileşimli diyalog” sürecinde en iyi performansı gösteren isim olarak Guterres üzerinde uzlaşı sağlanmıştı. BM Şartı, genel sekreter seçim sürecine dair çok az ayrıntı sunmaktadır. Buna göre, Genel Kurul, Güvenlik Konseyi’nin önerisi doğrultusunda seçim yapmaktadır. Bu durum, ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa'dan oluşan beş daimi üyenin veto yetkisi ve belirleyici rol oynamasına olanak tanımaktadır. Genel sekreterlik görevi geleneksel olarak bölgelere göre dönüşümlü olarak verilmektedir. Avrupa’yı temsil eden ve eski Portekiz Başbakanı olan Guterres, Güney Koreli eski dışişleri bakanı Ban Ki-moon’un ardından göreve gelmiştir. Daha önce ise Afrika’yı temsil eden Gana’lı Kofi Annan bu görevi yürütmüştü. Bu bağlamda, sıranın Latin Amerika’ya gelmesi gerektiği düşünülse de, Doğu Avrupa’nın bugüne kadar hiç genel sekreter çıkaramamış olması dikkat çekmektedir. 74 yaşındaki Bachelet, Şili’de iki dönem cumhurbaşkanlığı yapmış ve ardından BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri olarak görev almıştır. Başlangıçta Şili, Brezilya ve Meksika tarafından aday gösterilen Bachelet, Mart ayında Şili’de aşırı sağcı lider Jose Antonio Kast’ın iktidara gelmesinin ardından kendi hükümetinin desteğini kaybetmiştir. 65 yaşındaki Grossi, 2019’dan bu yana Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın genel direktörü olarak görev yapmaktadır ve Arjantin tarafından aday gösterilmiştir. 70 yaşındaki Grynspan, Kosta Rika’nın eski başkan yardımcısı olup 2021’den bu yana BM Ticaret ve Kalkınma Konferansı’nın (UNCTAD) genel sekreterliğini yürütmektedir. O da kendi ülkesi tarafından aday gösterilmiştir. 64 yaşındaki Macky Sall ise Burundi tarafından aday gösterilmiş ancak kendi ülkesi Senegal, bu adaylığı desteklemediğini Afrika Birliği’ne bildirmiştir. 55 üyeli Afrika Birliği içinde de bu konuda ortak bir görüş sağlanamamıştır. Yarışta yalnızca iki kadın aday bulunmasına rağmen, BM’de kadın bir genel sekreter seçilmesi yönündeki talepler devam etmektedir. Guterres de görev süresince yönetiminde cinsiyet eşitliğini sağlamaya çalışmıştır. İngiltere ve Fransa da kadın bir genel sekreter görmek istediklerini dile getirmiştir.