Sıvı kristal monomerler (LCM), dizüstü bilgisayarlar, televizyonlar ve akıllı telefon ekranlarında ışığın geçişini kontrol eden kimyasal bileşenlerdir. Bu elektronik ürünlerin yaygınlığı nedeniyle LCM'ler kalıcı kirleticiler olarak adlandırılsa da, deniz ekosistemine olan etkileri tam olarak anlaşılamıyordu. Yeni araştırma, LCM'lerin yunus ve musurgillerin yağ dokuları, kasları ve beyinleri gibi alanlarda birikim oluşturabileceğini ve kan-beyin bariyerini geçebileceğini ortaya koyuyor. Hakemli dergi Environmental Science & Technology'de yayımlanan çalışmanın yazarlarından Yuhe He, "Bu bir uyarı alarmı. Elektronik cihazlarımızda kullanılan kimyasallar artık deniz yaşamına sızıyor. Okyanusların sağlığını korumak ve kendimizi korumak için e-atıklarla ilgili acil önlemler almalıyız" şeklinde konuşuyor. Hong Kong Şehir Üniversitesi'nden Dr. He ise, "Araştırmamız, günlük elektronik cihazlardan kaynaklanan LCM'lerin sadece bir kirlilik kaynağı olmadığını, nesli tehlike altındaki yunusların ve musurgillerin beyinlerinde biriktiğini gösteriyor" ifadelerini kullanıyor. Önceki çalışmalar, LCM'lerin insanlar ve sucul türler için sağlık riskleri oluşturduğunu ortaya koymuştu; ancak bu kirleticilerin besin zincirlerinde nasıl hareket ettiği ve en üst seviyedeki avcılara ulaşıp ulaşmadığı hâlâ belirsizdi. Yeni çalışma, 2007-2021 yılları arasında Güney Çin Denizi'nde toplanan Hint-Pasifik kambur yunusları ve Neophocaena'nın doku örneklerini inceledi. Bu bölge, nesli tehlike altındaki bu iki deniz canlısı için kritik bir yaşam alanı. Araştırmacılar, 62 LCM kimyasalı açısından doku örneklerini analiz ederek daha önce küçük balıklarda ve omurgasızlarda tespit edilen 4 ana LCM'in, yunus ve musurgillerde bulunduğunu belirledi. Bu durum, kirleticilerin deniz memelilerinin vücuduna doğrudan sudan değil, besin zinciri aracılığıyla girdiğine işaret ediyor. Yunus ve musurgillerde tespit edilen LCM'lerin çoğunun televizyon ve bilgisayar ekranlarından kaynaklandığı, akıllı telefonların etkisinin ise daha az olduğu görülüyor. Laboratuvar testleri, LCM kimyasallarının kültür ortamında yetiştirilen yunus hücrelerinde gen aktivitesini etkileyerek DNA onarımını ve hücre bölünmesini değiştirdiğini doğruladı. Çalışmada şu ifadelere yer veriliyor: Bulgular, deniz memelilerinin sinir sistemi ve diğer organlarında LCM'lerin potansiyel riskler oluşturabileceğini ortaya koyarak toksikolojik etkilerinin ve insan sağlığı üzerindeki muhtemel sonuçlarının daha fazla araştırılmasını gerektirdiğini vurguluyor. Araştırmacılar, LCM kirliliğinin yaban hayat üzerindeki etkilerinin daha kapsamlı bir şekilde incelenmesi çağrısında bulunuyor. Bulunan verilerin, acil düzenleyici önlemler alınması ve elektronik atıkların azaltılması gerektiğini vurguladığını belirtiyorlar.