BM raportörleri tarafından yapılan yazılı açıklamada, AB-İsrail Ortaklık Anlaşması'nın 2000 yılından beri İsrail'e Avrupa pazarına özel erişim sağladığı hatırlatıldı. Bu anlaşmanın, İsrail'in soykırım ve diğer ciddi insan hakları ihlalleri nedeniyle derhal askıya alınmasının gerektiği vurgulandı. Açıklamada, uluslararası hukukun "asgari şartı" gereği de bu anlaşmanın askıya alınmasının zorunlu olduğu ifade edildi. "AB, üye ülkelerin Dışişleri Bakanlarının yarın Lüksemburg'da bir araya gelerek bu anlaşmanın kısmen veya tamamen askıya alınmasını görüşecekleri toplantıda büyük bir ahlaki sınavla karşı karşıya. Bu toplantı, Avrupa'da hesap verebilirlik konusundaki artan kamuoyu talebinin ortasında gerçekleşiyor," denildi. Ayrıca, İsrail'in insan hakları ihlalleri nedeniyle AB-İsrail Ortaklık Anlaşması'nın tamamen askıya alınmasını talep eden Avrupa Vatandaş Girişimi'nin (ECI) bugüne kadar 1 milyondan fazla imza topladığı hatırlatıldı. "ANLAŞMANIN TAMAMEN ASKIYA ALINMASI YASAL BİR ZORUNLULUK" Açıklamada, "AB, birçok uluslararası kuruluş tarafından soykırım, insanlığa karşı suçlar ve savaş suçları olarak değerlendirilen bir devletle tercihli ticareti sürdürürken insan haklarını savunduğunu inandırıcı bir şekilde iddia edemez," ifadesine yer verildi. Uluslararası Adalet Divanı'nın (UAD), Gazze'de soykırım riski olduğuna dair kararlar verdiği ve İsrail'in insani yardım sağlamasını ve Filistinlilere onarılamaz zarar vermesini önlemesine yönelik bağlayıcı emirler çıkardığı hatırlatıldı. UAD'nin bu emirlerinin birçok kez göz ardı edildiği belirtilerek, "AB, son 2,5 yıldır Filistinlilere yönelik artan şiddete tanık olurken uluslararası hukuku korumak için etkili bir önlem almadı. Soykırım Sözleşmesi ve Cenevre Sözleşmeleri'ne taraf olan tüm AB üye devletleri, soykırımı önlemek ve insani hukuka saygıyı sağlamak için tüm makul araçları kullanmakla yükümlüdür. Yasadışı durumu sürdüren ticari ilişkilerin devamı bu yükümlülükle çelişmektedir," denildi. İsrail'in belgelenmiş insan hakları ihlallerinin ciddiyeti ve ölçeği göz önünde bulundurulduğunda, anlaşmanın tamamen askıya alınmasının "siyasi bir takdir meselesi" olmadığı, bunun AB'nin yerine getirmesi gereken "yasal bir zorunluluk" olduğu vurgulandı. Bu durum, AB'nin eylemlerini uluslararası hukuk kapsamındaki yükümlülükleriyle uyumlu hale getirmek için gereken asgari önlemi temsil ediyor. AB-İSRAİL ORTAKLIK ANLAŞMASI AB ile İsrail arasında, Tel Aviv yönetimine ticari ayrıcalıklar tanıyan Ortaklık Anlaşması, 7 Ekim 2023'ten bu yana artan tepkilerin odağında yer alıyor. Uzun süre kamuoyundan gelen çağrılara kulak tıkayan AB yönetimi, anlaşmanın askıya alınması taleplerine ancak geçen yıl AB Komisyonu tarafından başlatılan bir inceleme ile yanıt vermişti. Hollanda'nın Mayıs 2025'te öncülük ettiği ve Belçika, Danimarka, Estonya, Finlandiya, Fransa, İrlanda, Lüksemburg, Malta, Polonya, Portekiz, Romanya, Slovakya, Slovenya, İspanya ve İsveç tarafından desteklenen inceleme sonucunda İsrail'in Gazze'de uluslararası hukuku ihlal ettiği tespit edilse de Brüksel, bu bulguları somut bir siyasi iradeye dönüştürememişti. İki yıl süren bu süreçten sonra gündeme gelen sınırlı yaptırımlar ise ateşkes süreci gerekçe gösterilerek askıya alınmıştı. BM ÖZEL RAPORTÖRLERİ BM özel raportörleri, "İnsan Hakları Konseyinin özel mekanizmaları" olarak bilinen sürecin bir parçasıdır. BM İnsan Hakları sistemindeki bağımsız özel mekanizmalar, Konsey'in belirli bir ülkenin durumunu veya dünyanın herhangi bir yerindeki tematik sorunları ele alan bağımsız bilgi toplama ve izleme organları olarak öne çıkıyor. Bu kurumun bünyesinde bulunmayan özel mekanizmaların uzmanları, gönüllülük esasına dayalı ve bağımsız bir şekilde çalışmalarını sürdürmektedir.