
İran'da Yeni Lider Belirleme Süreci Başladı, Geçici Konsey Görevde
Ali Hamaney'in vefatının ardından İran'da yeni liderin seçilme süreci başladı. Geçici konsey, Hamaney'in görevini yürütmeye devam ediyor.
1 kez görüntülendi
İran’da devletin en yüksek makamı olan "Veliyy-i Fakih" pozisyonunda bulunan Ayetullah Ali Hamaney’in vefatının ardından, yeni liderin kim olacağını Uzmanlar Meclisi belirleyecek.
Hamaney’in ABD ve İsrail’in ortak hava saldırısında hayatını kaybetmesi, 1979 İslam Devrimi’nden bu yana ülkenin en önemli siyasi geçiş dönemini başlattı.
Liderlik makamının boşalması durumunda anayasal halefiyet mekanizması devreye giriyor. Bu süreçte, yeni lideri seçme yetkisine sahip olan ve "Uzmanlar Meclisi" (Meclis-i Hubregan) olarak bilinen kurum öne çıkıyor.
GEÇİCİ LİDERLİK KONSEYİ GÖREVDE
İran Anayasası’nın 111. maddesi gereğince, liderin ölümü, istifası veya görevden alınması halinde liderlik görevlerini geçici olarak üç kişiden oluşan bir konsey üstleniyor.
Bu konseyde Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Yargı Erki Başkanı Gulam Hüseyin Muhsini Ejei ve Anayasayı Koruyucular Konseyi tarafından seçilen bir din adamı yer alıyor. Bu görev için Ayetullah Ali Rıza Arafi atanmış durumda.
Yeni lider belirlenene kadar bu konsey, Veliyy-i Fakih makamının görevlerini geçici olarak üstleniyor.
YENİ LİDERİ UZMANLAR MECLİSİ BELİRLEYECEK
İran Anayasası’nın 107. maddesine göre, 88 üyeden oluşan ve halk tarafından sekiz yıllığına seçilen Uzmanlar Meclisi, liderin vefatı veya görev yapamaz hale gelmesi durumunda yeni lideri seçme yükümlülüğüne sahiptir. Üyeler, üst düzey din adamlarından oluşmaktadır.
Anayasada seçim için net bir süre sınırı yoktur. Ancak Uzmanlar Meclisi’nin Tahran’da toplanarak oylama sürecini başlatması öngörülmektedir.
Seçim gizli oyla gerçekleştirilecektir. Toplantıya katılan üyelerin salt çoğunluğunu elde eden aday, yeni lider olarak ilan edilecektir.
İran’da en son liderlik değişimi, 1989 yılında devrim lideri Ayetullah Ruhullah Humeyni’nin vefatının ardından yaşanmış ve Uzmanlar Meclisi aynı gün içinde Ayetullah Ali Hamaney’i yeni lider olarak seçmiştir.