Evrenin genişleme hızı yeniden belirlendi: Hubble gerilimi ne anlama geliyor?
BILIM TEKNOLOJI

Evrenin genişleme hızı yeniden belirlendi: Hubble gerilimi ne anlama geliyor?

Gökbilimciler, evrenin genişleme hızını ölçmede iki farklı yol kullanıyor. Ancak bu yöntemler çelişkili sonuçlar veriyor.

1 kez görüntülendi
Bilim insanları, evrenin genişleme hızını belirlemek için gerçekleştirdikleri en hassas ölçümlerden birini tamamladı; fakat bu, mevcut gizemi daha da derinleştirdi. Gökbilimciler, uzun yıllardır "Hubble gerilimini" çözmeye çalışıyor. Bu gerilim, evrenin genişleme hızını ölçmek için kullanılan iki farklı yöntemin varlığından kaynaklanıyor. Ancak bu iki yöntem, farklı sonuçlar ortaya koyuyor. Bu yöntemlerden biri, evrenin başlangıcından kalan kozmik mikrodalga arka planı ışımalarını incelerken, diğeri ise yakın galaksileri ve yıldızları gözlemleyerek bunların ne kadar hızlı uzaklaştığını ölçüyor. Her iki yöntemin de aynı sonucu vermesi ve evrenin hızını kesin olarak belirtmesi bekleniyor, ancak bu sağlanamıyor. Yakın evren gözlemlerine göre, evrenin megaparsek başına saniyede yaklaşık 73 kilometre hızla genişlediği ölçülüyor. Öte yandan, kozmik mikrodalga arka planına dayanan yöntem ise bu hızı saniyede 67-68 kilometre olarak belirliyor. Gökbilimciler, daha kesin tahminler yaparak bu iki değeri birbirine yaklaştırabileceğini umuyorlardı. Ancak en son tahminler ve çeşitli çalışmalar, Hubble geriliminin hala sürdüğünü ortaya koyuyor. Yıllarca süren gözlemleri tek bir çerçeve altında toplayan ve dünya genelinden gökbilimcilerin katkılarıyla hazırlanan yeni bir makale, tahminleri yaklaşık yüzde 1 oranında daha hassas hale getirdi ve gerilimin devam ettiğini kanıtladı. Makalede yer alan yazarlar, "Bu çalışma, Hubble gerilimini yerel mesafe ölçümlerinde gözden kaçan tek bir hata üzerinden açıklayan teorileri etkili bir biçimde çürütmektedir" şeklinde açıklamalarda bulunuyor. Artan kanıtlar, eğer bu gerilim gerçekse, standart kozmolojik modelin ötesinde yeni bir fizik anlayışını işaret ediyor olabilir. Araştırmacılar, sorunun ölçümlerde değil, fizik anlayışımızda bir eksiklikten kaynaklanabileceğine inanıyor. Bu durum, karanlık enerji, henüz keşfedilmemiş parçacıklar ya da kütle çekimi algımızda bir hata gibi, hesaba katılmamış başka unsurların etkili olabileceğine işaret ediyor. Bu araştırma, hakemli dergi Astronomy & Astrophysics'te yayımlanan "The Local Distance Network: A community consensus report on the measurement of the Hubble constant at ∼1% precision" (Yerel Mesafe Ağı: ∼%1 hassasiyetle Hubble sabitinin ölçümüne ilişkin topluluk konsensüs raporu) başlıklı bir makalede detaylı bir şekilde ele alınıyor.